Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Nedir?

Boyama makinası ( boyama kazanı), tekstil endüstrisinde kumaş veya iplikleri boyamak için kullanılan özel bir makinedir. Bu makinalar, tekstil ürünlerinin eşit ve kaliteli bir şekilde boyanmasını sağlamak amacıyla tasarlanmıştır ve genellikle büyük ölçekli tekstil işletmelerinde kullanılır.

Boyama makinasının temel özellikleri ve işlevleri şunlardır:

  • Eşit Boyama: Makina, boyanın kumaş veya iplik üzerinde eşit bir şekilde dağılmasını sağlar, böylece renk tonlarında tutarlılık ve yüksek kalite elde edilir.

  • Sıcaklık ve Basınç Kontrolü: Boyama işlemi sırasında sıcaklık ve basıncın doğru bir şekilde kontrol edilmesi önemlidir. Boyama makinası, boyanın ve kimyasalların etkin bir şekilde işlemesini sağlamak için bu faktörleri hassas bir şekilde ayarlar.

  • Otomasyon: Modern boyama makineleri, otomatik kontrol sistemleri ile donatılmıştır. Bu sistemler, boyama sürecinin verimli ve kullanıcı hatasına karşı dayanıklı olmasını sağlar.

  • Çeşitli Boyama Teknikleri: Farklı türdeki tekstil malzemeleri için çeşitli boyama teknikleri kullanılabilir. Boyama makinaları, sürekli boyama, jet boyama, bobin boyama gibi çeşitli yöntemleri destekleyebilir.

  • Enerji ve Su Tasarrufu: Çevre dostu boyama makineleri, su ve enerji tüketimini azaltacak şekilde tasarlanmıştır, bu da üretim maliyetlerini düşürür ve çevresel etkiyi azaltır.

Boyama makinası, tekstil üretim sürecinin önemli bir parçasıdır ve kaliteli, verimli ve ekonomik boyama işlemleri için gereklidir. Teknolojik gelişmeler, bu makinelerin daha çevre dostu ve verimli hale gelmesini sağlamıştır.

Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Periyodik Kontrol Yönetmeliği

boyama makinası/boyama kazanı periyodik muayene ve kontrolleri, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu gereğince oluşturulan 25.04.2013 tarih ve 28628 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği” kapsamında yapılmaktadır.

Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Periyodik Kontrol Süresi Nedir? Ne Sıklıkla Yapılır?

Boyama makinası/boyama kazanı periyodik kontrol / muayene süresi, İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinde standart veya azami bir süre belirtilmemişse imalatçının öngördüğü periyotla yapılır; bu da yoksa azami süre 1 yıldır.

Periyodik kontrol sıklığı, yönetmelikte yer alan tablolarda veya standartlar ile belirlenmemişse, varsa imalatçının öngördüğü aralık ve kriterlerde yapılır. Bu hususlar imalatçı tarafından da belirlenmemiş ise ekipmanın bulunduğu işyeri ortam koşulları, kullanım sıklığı, yaşı, bakım faaliyetleri, sıklığı, atmosferik koşullar, kaza geçirmesi, önceki periyodik kontrol sonuçları ile kullanım süresi gibi faktörler göz önünde bulundurularak ve yapılacak risk değerlendirmesi sonuçlarına göre periyodik kontrol, test ve muayenelerin sıklığı artırılabilir.

Özetle, Boyama makinası/boyama kazanı periyodik kontrolleri 12 ayda bir yapılmalıdır.

Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Periyodik Kontrolleri Kim Tarafından Yapılır?

TÜRKAK tarafından TS EN ISO/IEC 17020 belgeli bir A Tipi Muayene Kuruluşu olan Prosafety; boyama makinası/boyama kazanı periyodik kontrollerini bakanlıktan yetkili ve uzman mühendis kadrosuyla yapmaktadır.

Boyama makinası/boyama kazanlarının periyodik kontrolleri, yetkili olan makine mühendisleri, mekatronik mühendisleri, makine veya metal eğitimi bölümü mezunu teknik öğretmenler ya da makine tekniker veya yüksek teknikerleri tarafından yapılır.

Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Periyodik Kontrolünü Kimler Yapmaya Yetkilidir?

4 Nisan 2017 tarihli Türkiye Cumhuriyeti Resmi Gazetesi’nin 30047’nci sayısında “İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” gereği, Bakanlık tarafından yetkilendirilen eğitim kurumlarından eğitimlerini almış kişiler ve hizmet yeterlilik belgesi almış veya akredite olmuş periyodik kontrol yapan firmalar yetkilidir.

17 Haziran 2021 tarihinden itibaren, yalnızca kalıcı Ekipnet numarasına sahip olan personeller tarafından periyodik kontrol ve muayene işlemi yapılabilmektedir.

Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Periyodik Kontrol Formu ve Raporu Nedir?

Boyama makinası/boyama kazanı periyodik kontrol formu, yönetmelikte belirtilen ulusal ve uluslararası imalat, test ve deney standartları doğrultusunda ürünün teknik bilgilerinin de bulunduğu bir ön kayıt belgesidir.

Standardın istediği tüm fiziksel, mekanik ve görsel testler ile deneyleri de yapılarak forma işlenir. Oluşturulan boyama makinası/boyama kazanı periyodik kontrol raporu, ilgili teknik uzmanın bulguları ve teknik yöneticinin de onayıyla hazırlanmış olur.

İş Sağlığı ve Güvenliği yönünden uygun bulunmayan hususların tespit edilmesi ve bu hususlar giderilmeden iş ekipmanının kullanılmasının sakıncalı olduğu belirtilmesi halinde; bu hususlar giderilinceye kadar iş ekipmanı kullanılmaz. Söz konusu eksikliklerin giderilmesinden sonra yapılacak ikinci kontrol sonucunda; eksikliklerin giderilmesi için yapılan iş ve işlemler ile iş ekipmanının bir sonraki kontrol tarihine kadar UYGUNDUR ibaresinin de yer aldığı ikinci bir rapor düzenlenir.

Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Periyodik Kontrolü/Muayenesini Yaptırmak Zorunlu mu?

Boyama makinası/boyama kazanı ekipmanlarının kusurlu kullanılması neticesinde işletmede maddi ve manevi kayıplar oluşmaktadır. Bu yüzden; boyama makinası/boyama kazanı periyodik kontrollerinin yapılması hem güvenli çalışma koşularının gereği, hem de yasal mevzuatlar gereğince zorunludur.

6331 Sayılı İSG Kanunu çerçevesinde, İş Ekipmanlarının kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği kapsamında, işletmede bulunan ekipmanlar ve tesisatlar ile ilgili olarak gerekli kontrollerin yaptırılmadığının tespit edilmesi halinde;

Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Periyodik Kontrolünü Yaptırmamanın Cezası Nedir?

İlgili kanunun 10. Maddesi gereğince “10/4: Risklerin belirlenmesine yönelik gerekli kontrol, ölçüm, inceleme ve araştırmaları yapmamak” fiili nedeniyle; boyama makinası/boyama kazanı periyodik kontrolünü yaptırmamanın cezası, çalışan sayısına göre en az 18.452 TL ve en çok 55.356 TL olarak uygulanmaktadır.

5326 sayılı Kabahatler Kanununun 17’nci maddesinin yedinci fıkrasındaki “İdari para cezaları her takvim yılı başından geçerli olmak üzere o yıl 4.1.1961 Tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298’nci maddesi hükümlerince tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır.

2024 yılı itibariyle işyerinde kullanılan ekipmanlar için gerekli kontrolleri yapmayan işverenlere, çalışan sayısı ve tehlike düzeyine bağlı olarak değişen idari para cezaları uygulanmaktadır.

1-10 çalışanı olan az tehlikeli işyerleri için 18.452 TL, tehlikeli işyerleri için 23.065 TL, çok tehlikeli işyerleri için 27.678 TL ceza verilmektedir.

10-49 çalışanı olan işyerleri için ise; az tehlikeli sınıf 18.452 TL, tehlikeli sınıf 27.678 TL, çok tehlikeli sınıf 36.904 TL ceza ödemektedirler.

50 ve üzeri çalışanı olan işyerleri için cezalar; az tehlikeli sınıf için 27.678 TL, tehlikeli sınıf için 36.904 TL, çok tehlikeli sınıf için 55.356 TL‘dir.

Çalışan SayısıAz TehlikeliTehlikeliÇok Tehlikeli
1-10 çalışan18.452 TL23.065 TL27.678 TL
10-49 çalışan18.452 TL27.678 TL36.904 TL
50 ve üzeri çalışan27.678 TL36.904 TL55.356 TL

Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Periyodik Kontrolü Yaptırma Sorumluluğu Kime Aittir?

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğine göre boyama makinası/boyama kazanı periyodik kontrolünü yaptırma sorumluluğu İşverene aittir.

İlgili yönetmelikte “İşyerinde kullanılacak iş ekipmanının yapılacak işe uygun olması ve bu ekipmanın çalışanlara sağlık ve güvenlik yönünden zarar vermemesi için işveren gerekli tüm tedbirleri alır” maddesi bulunmaktadır.

Ayrıca iş güvenliği uzmanları, işverenlere öneri ve tavsiyeleri vermekle yükümlüdür.

Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Bakımı Kimler Tarafından Hangi Sıklıkla Yapılabilir?

Boyama makinası/boyama kazanı ekipmanlarının periyodik bakımları (günlük, haftalık, aylık, üç aylık, altı aylık ve benzeri), ilgili standartlarda belirlenen veya imalatçının belirlediği şekilde, imalatçı tarafından yetkilendirilmiş servislerce veya işyeri tarafından görevlendirilmiş kişilerce yapılır.

Periyodik kontrol/muayene ve periyodik bakım farklı hizmetlerdir. A tipi periyodik muayene kuruluşlarından, tarafsızlık ve bağımsızlık ilkesiyle çelişmesi sebebiyle bakım hizmeti alınamaz ve teklif edilemez. Muayene kuruluşu yalnızca boyama makinası/boyama kazanı test, muayene ve kontrollerini yapmak ve bunları raporlamakla yükümlüdür. İş ekipmanlarının, her çalışmaya başlamadan önce operatörleri tarafından kontrollere tabi tutulmaları sağlanır.

Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Periyodik Kontrolü Nasıl Yapılır?

Firmamız tüm boyama kazanı periyodik kontrol aşamalarını gerçekleştirdikten sonra sonuçlarını sizlere raporlayıp sunmaktadır.

Boyama Makinası (Boyama Kazanı) Periyodik Kontrolü Standardı Nedir?

Boyama makinası/boyama kazanı periyodik kontrolleri, yönetmelikte yer alan TS EN ISO 11111-1, TS EN ISO 11111-7 ve TS EN 764-7 standartlarına göre gerçekleştirilmektedir.